Pistache

Oorspronkelijke herkomst

Centraal-Azië tot Iran/Afghanistan.

Eigenschappen

De pistache is een mediterrane boom uit het geslacht Pistacia. Als bonsai kan hij interessant zijn, maar hij is niet de makkelijkste soort in ons klimaat.

Voor- en nadelen als bonsai

Voordelen zijn het mediterrane karakter, de vaak kleine bladeren en de goede reactie op zon en warmte. Nadelen zijn de gevoeligheid van de wortelkluit voor koude, langdurige nattigheid en te zware wortelsnoei.

Standplaats als bonsai

Zet deze bonsai buiten in volle zon op een warme, luchtige plaats. Bescherm de schaal tegen langdurige winterregen en strenge vorst. Een koele, lichte en beschutte overwintering is veiliger dan een warme plaats binnenshuis.

Groei

Groeit vooral bij warmte en veel licht. In koele overwintering staat de groei bijna stil; werk dan niet zwaar aan snoei, wortels of bemesting.

Geschikte stijlvormen

Geschikte stijlvormen zijn informeel rechtop, hellend, literati, winderig en oude struikvorm; ontwerp liefst met open kroon en karaktervolle stam.

Vormsnoei

Voer de vormsnoei in het late voorjaar of de vroege zomer uit, wanneer de boom warm staat en actief groeit. Snoei niet zwaar tijdens een koude rustperiode.

Onderhoudssnoei

Knip lange scheuten tijdens de actieve groei regelmatig terug. Laat voldoende blad staan om de boom na iedere snoeibeurt te laten herstellen.

Fijnsnoei

Knip nieuwe scheuten na het afharden terug tot twee of drie bladeren. Spaar zwakke takken en werk niet tijdens extreme hitte of droogtestress.

Bladsnoei / ontbladeren

Pas geen volledige ontbladering toe. Gebruik hoogstens gedeeltelijke bladsnoei bij een sterke en gezonde boom.

Wortelsnoei

Voer wortelsnoei in het late voorjaar uit, wanneer de nachten zacht zijn en de groei duidelijk is hervat. Verwijder niet te veel wortels in één keer.

Knopbeheer

Verwijder te sterke eindgroei en ongewenste scheuten om licht en kracht over de kroon te verdelen.

Bloei- en vruchtbeheer

Beperk bloemen en vruchten wanneer een jonge, kleine of pas verpotte boom daardoor te zwaar wordt belast.

Bedraden

Bedraad tijdens actieve groei, wanneer jonge takken voldoende soepel zijn. Bescherm de bast en controleer regelmatig op insnoeren.

Bemesten

Bemest van het voorjaar tot de nazomer regelmatig met een uitgebalanceerde bonsaimest. Pas de hoeveelheid aan de ontwikkelingsfase aan: sterker in de opbouwfase en gematigder bij verfijnde bomen. Bemest niet direct na het verpotten of bij droogtestress.

Watergifte

Geef grondig water zodra de bovenste laag van het substraat licht begint op te drogen. Laat overtollig water uit de schaal lopen en voorkom dat de wortelkluit volledig uitdroogt. Werk niet met een vast schema, maar controleer de boom dagelijks.

Substraat

Gebruik een zeer luchtig en mineraal substraat met een snelle afwatering, bijvoorbeeld akadama met puimsteen en lava. Voorkom een groot aandeel fijne, organische potgrond, vooral bij een koele overwintering.

Verpotten

Verpot in het vroege voorjaar, vlak voordat de knoppen openen of de groei duidelijk hervat. Jonge, snelgroeiende bomen worden vaker verpot dan oude, verfijnde bonsai. Kort de wortels geleidelijk in en verpot alleen wanneer de wortelkluit of het substraat daar aanleiding toe geeft.

Ziekten en problemen

Mogelijke problemen zijn bladluis, spint, meeldauw, wortelrot, droogtestress en taksterfte na te zware ingrepen. Goede luchtcirculatie, correcte watergift en schoon gereedschap verkleinen de risico’s.