Wijnstok

Oorspronkelijke herkomst

Zuid-centraal en Zuidoost-Europa tot Centraal-Azië en Noord-Iran.

Eigenschappen

Wijnstok is een krachtige bladverliezende houtige klimplant met ranken, gelobde bladeren, afschilferende oude bast en druiventrossen. Oude stammen kunnen sterke beweging, holten en natuurlijk dood hout ontwikkelen.

Voor- en nadelen als bonsai

Voordelen zijn snelle stamverdikking, karaktervolle oude bast en deadwood, sterke snoeitolerantie en mogelijke druiventrossen. Nadelen zijn groot blad en grote vruchten, lange internodiën, sterke rankgroei en hevig sapbloeden wanneer op het verkeerde moment wordt gesnoeid.

Standplaats als bonsai

Buiten in volle zon en met goede luchtcirculatie. Veel zon is belangrijk voor rijping, compacte groei en eventuele vruchtzetting. Bescherm de schaal tegen langdurige strenge vorst en extreme uitdroging.

Groei

Zeer krachtig in voorjaar en zomer. Lange scheuten en ranken moeten frequent worden gestuurd; oude stammen kunnen sterk verdikken en een verweerd uiterlijk ontwikkelen.

Geschikte stijlvormen

Informeel rechtop, hellend, cascade/halfcascade en vrije oude-wijnstokvormen met dramatische stam en deadwood. Door grote bladeren werkt middelgroot tot groot vaak het best.

Vormsnoei

Voer de hoofd-/structuursnoei vroeg in de winter uit, na bladval en bij voorkeur vóór Kerst, zodat sterke sapbloeding tijdens de vroege sapstroom wordt vermeden.

Onderhoudssnoei

Knijp en knip nieuwe scheuten tijdens het groeiseizoen regelmatig terug. Verwijder overtollige ranken en houd voldoende bladeren over voor kracht en rijping van het hout.

Fijnsnoei

Selecteer korte zijloten en bouw vertakking op met herhaald terugsnoeien. Te veel zomersnoei ineens kan de kracht en vruchtkwaliteit verlagen.

Bladsnoei / ontbladeren

Geen routinematige volledige ontbladering. Verwijder selectief grote bladeren die licht blokkeren, vooral rond vruchten, maar behoud voldoende blad voor fotosynthese.

Wortelsnoei

Verpot in het vroege voorjaar wanneer de knoppen beginnen te verlengen. Snoei wortels gematigd en zorg daarna voor bescherming tegen late vorst.

Knopbeheer

Selecteer knoppen en nieuwe scheuten op plaats en richting. Houd rekening met de gekozen vrucht-/spoorstructuur wanneer druiven gewenst zijn.

Bloei- en vruchtbeheer

Beperk het aantal trossen sterk bij een bonsai; jonge of zwakke bomen liefst helemaal niet laten dragen. Een beperkte vruchtbelasting voorkomt uitputting en takbreuk.

Bedraden

Jonge scheuten kunnen voorzichtig worden bedraad, maar ranken en snel verdikkende groei vragen frequente controle. Oud hout is vaak beter met snoei, spandraden en natuurlijke beweging te vormen.

Bemesten

Tijdens actieve groei regelmatig uitgebalanceerd voeden. Vermijd overmatige stikstof bij een boom die moet bloeien of vruchten dragen; een te rijke voeding veroorzaakt lange zachte groei.

Watergifte

Tijdens krachtige bladgroei en vruchtzetting regelmatig en grondig water geven. Laat de kluit niet volledig uitdrogen, maar zorg voor goede drainage en vermijd permanent doorweekt substraat.

Substraat

Luchtig, goed drainerend en voldoende vochtvasthoudend. Wijnstok groeit krachtig en verbruikt veel water en voeding; een te arme of te droge kleine schaal remt de gezondheid snel.

Verpotten

Gewoonlijk om de twee à drie jaar in het vroege voorjaar wanneer de knoppen beginnen te bewegen. Oudere bomen alleen verpotten wanneer wortelruimte en drainage dat nodig maken.

Ziekten en problemen

Meeldauw is een belangrijk probleem. Verder kunnen grauwe schimmel, virusziekten, schildluis, wolluis en druivenblad-/galmijten optreden. Goede luchtcirculatie en hygiëne zijn belangrijk.