De gordingen en potdekselbekleding van de molenkap

Nadat de voor- en achterzijde en de spantbenen van de kap op hun plaats stonden, kon ik verder met het geraamte van de molenkap. De volgende stap was het aanbrengen van de gordingen.

De gordingen lopen in de lengterichting van de kap en verbinden het voorkeuvelens en achterkeuvelens met de kapspanten. Samen met de spanten geven ze de kap haar karakteristieke ronde vorm en vormen ze de ondersteuning voor de uiteindelijke kapbekleding. Dat komt overeen met de traditionele opbouw van een molenkap.

De gordingen op maat maken

Iedere gording moest afzonderlijk passend worden gemaakt tussen de verschillende spanten. Omdat de kap naar boven toe steeds smaller wordt en bovendien een gebogen vorm heeft, zijn deze delen niet allemaal hetzelfde.

Het was daarom vooral een kwestie van meten, passen en opnieuw controleren. Wanneer één gording niet op de juiste hoogte of te ver naar binnen of buiten zou zitten, zou dat later zichtbaar worden in de lijn van de kapbekleding.

Langzaam ontstond zo een houten geraamte waarin de definitieve vorm van de kap steeds beter herkenbaar werd.

De gordingen hebben daarbij niet alleen een constructieve functie. Ze bepalen mede de vloeiende lijn van de kap en vormen de ondergrond waarop de buitenbekleding wordt bevestigd.

Het uiterlijk van traditioneel potdekselwerk

Voor de voor- en achterste dakdelen wilde ik zoveel mogelijk het uiterlijk van traditioneel potdekselwerk behouden.

Bij echt potdekselen worden horizontale houten delen zo aangebracht dat de bovenliggende plank een gedeelte van de plank eronder overlapt. Het water loopt daardoor van plank naar plank naar beneden zonder gemakkelijk achter de bekleding terecht te komen. Dit soort overnaadse of gepotdekselde houten bekleding komt ook bij traditionele molenkappen voor.

Bij de Marietmolen heb ik echter niet voor losse houten potdekseldelen gekozen. Ik wilde op deze plaatsen een materiaal gebruiken dat weinig onderhoud vraagt en goed bestand is tegen het buitenklimaat.

Daarom heb ik de delen gemaakt van Trespa.

Potdekselwerk nagebootst in Trespa

Een volledig vlakke Trespaplaat zou naar mijn smaak te modern ogen en niet goed passen bij de rest van de molen. Daarom heb ik de platen horizontaal ingezaagd, zodat afzonderlijke stroken zichtbaar worden en het oppervlak het beeld krijgt van traditioneel gepotdekselde planken.

Strikt technisch is dit dus geen echt potdekselwerk, omdat de afzonderlijke delen elkaar niet werkelijk overlappen. Het is een nabootsing van het traditionele aanzicht in één plaatmateriaal. Voor de Marietmolen vind ik dat een goede combinatie: het uiterlijk verwijst naar de oorspronkelijke houten constructie, terwijl het materiaal praktisch is voor een molen die het hele jaar buiten staat.